zaterdag 6 april 2013

Roofvogels, gestempelde veren en beheer van het nationaal park

Cursusavond 4 april 2013

Biologisch moment door Albert Raven.
Albert deelt planten uit die voor hem het voorjaar aankondigen. Hij vertelt dat het mannelijke planten zijn, maar houdt de naam nog even voor zich. "Het is een winterharde plant. Wie wil hem wel mee naar huis?" Enkelen hebben wel belangstelling. Hij geeft wat meer informatie aan de hand van foto's die hij vorig jaar op 4 maart gemaakt heeft. De plant wordt wel gebruikt om medicijnen te maken tegen migraine. Maar je moet hem niet opeten. Je kunt leverproblemen krijgen.

De plant is groot hoefblad, Petasites hybride. Groeit graag op een vochtige tot natte voedselrijke, vaak kalkhoudende grond aan waterkant. Het ook wel allemansverdriet genoemd, of  pestwortel. Omdat het een stoere plant is en vroeger gebruikt is tegen de pest.
In de reflectie wordt kort gesproken over deze aanpak: eerst nieuwsgierigheid oproepen, pas dan met informatie. En men wil weten waarom Albert voor deze plant heeft gekozen. Albert is gefascineerd door deze plant. hij als een van de eerste boven de grond. Er is veel over te vertellen, zegt Albert, maar heeft zich, omdat het een biologisch moment is, beperkt. 

Mirjam Frieswijk introduceert René Riemvis en Jan Stelma die er zijn omdat zij de de veer met nummer van de buizerd ooit gestempeld hebben, die we hebben gevonden in de Schoapedobbe.

Rene Riemvis neemt ons met beelden mee over twee verschillende roofvogels.Hij start met uitleg dat zij graag broedvogels opsporen en we werden meegenomen met beelden in een nest waar twee ravenjongen van 30 dagen in zaten en dat dit heel uitzonderlijk was, want er waren maar twee paren in deze omgeving. Normaal gesproken komen ze terug naar hetzelfde nest. Bij het onderzoeken door de vogelaars wordt je scherp in de gaten gehouden door de ouders van de ravenjongen. De ouders volgen je en alarmeren, maar vallen je niet aan. Raven zijn slimme beesten. De jongen zijn geringd, een jong is bij de Veluwe gevonden en was geschoten. Kenmerken zijn een ruitvormige staart en vingervormige uitgaande veren.





De veer van de buizerd die wij gevonden hebben was gestempeld en wordt opgeborgen in een matchmap. Er worden ongeveer 70 veren gestempeld per vogel. Zo wordt een heel bestand opgebouwd van alle buizerdparen in het gebied dat ze monitoren. Alle broedvogels worden gecontroleerd. Het vergelijken van de veren met de gearchiveerde gegevens is tijdrovend. Per vogel zijn ze daar wel  een half uur meebezig.
Alle biometrische kenmerken worden opgenomen om te zien of het een man of vrouw is en worden alle dieren gefotografeerd. Vrouwen zijn vaak groter dan de man. Je kunt met een veer een match maken.alle veren worden vanuit dit gebied bewaard in een map.

René Riemvis roept op  vondsten van een gestempelde veer of ring te melden via  www.griel.nl.

Een legsel van een buizerd wordt ongeveer 35 dagen bebroed. Riemvis laat zien hoe ze met een camera het broedsel volgden van twee buizerdvrouwen en een mannetje. Er waren vier eieren. Helaas viel het nest net voor het einde van de broedtijd uit elkaar: de eieren vielen uit het nest. Van dit legsel was dus niets terechtgekomen helaas.

Vervolgens vertelde René Riemvis over de wespendief. De wespendief komt alleen maar om te broeden in Nederland en komt half mei aan uit Afrika en is half september weer weg.
Boeiende fotoreportage en mooie plaatjes leverde dit op. De cursisten zaten muisstil te genieten. Er zijn wel veel kadavers gevonden dit voorjaar en dat komt waarschijnlijk door de tweede koude periode die nu bezig is en maakt dat er veel slachtoffers zijn dit jaar. René sluit af met de mededeling, dat het belangrijk is om waarnemingen te melden.

Na de pauze vertelt Herman Slot, medewerker van Staatsbosbeheer over het beheer van Nationaal Park Drents-Friese Wold.


Herman geeft aan waar we met dit verhaal aansluiten bij het instructieboek
Inrichting en beheer heeft te maken met:
  1. Hoe is dat landschap opgebouwd in de laatste 100 jaar.
  2. De snelle verandering en transitie van het bos.
Het onderwerp is zo divers en we beantwoorden de vragen, over beheermaatregelen. Verschillende aspecten kwamen aan de orde:
  • Kappen van naaldbos.
  • Tegengestelde visies en belangen en keuzes van verschillende gebruikers en buren van het NP.
  • de infrastructuur, zoals paden ontginningspatronen, die nu niet meer voor het beheer nodig zijn en worden gesloten voor verkeer en alleen voor wandelaars open blijven, zo komt er meer natuur voor verschillende groepen recreanten.
  • Hoe groter en robuuster de terreinen,hoe  beter kunnen overleven.
Wat willen we bereiken en waarmee doen we dat?
De boscomplexen in Drenthe zijn niet ouder dan 90 jaar. Aangeplant in 1930 en door de storm in 1974 is er weer een deel herplant, zodat het bos heel jong is. De gronden, die nu nog heide zijn, waren eigenlijk de overgebleven snippers. Ze waren niet beplantbaar of werden beschermd door heidebeschermers. Kenmerkende odnerdelen van het Nationaal park zijn stuifzanden, heidegebiede (met o.a kraaiheide) en bospercelen met grove den.

Waar gaan we naartoe?
Natuurbeschermingsjaar 1970 was aanzet voor een kentering in het beheer. Men wordt zich bewust van de ecologische betekenis van natuur. Het is een aanzet naar een beheer waarbij een meer natuurlijke eenheid wordt nagestreefd van bos, stuifzand, vennen en het beekdal van Vledder Aa. Het beleid helpt ons om ons doel te behalen. Op de middellange termijn (ongeveer 10 tot 15 jaar) is per gebied vastgesteld welke plannen er zijn om die doelen te halen.
Plannen zijn:
  • Herstel hydrologische relaties voor het hele gebied.
  • Beekdal herstel en omhoog brengen van de grondwaterstand.
  • Hier en daar wordt gekapt om bos te verjongen, zodat de leeftijdsopbouw minder eenzijdig is.
  • De schaal van het Nationaal Park zorgt er voor dat het veel natuurwaarden heeft. Dat maakt het de moeite waard inspanningen te plegen gebieden te behouden zoals het Friese broek, dat nog redelijk in tact is. Beleid van Europa, het rijk en provincies helpen ook mee.
Verslag Hannie de Vegt 

Geen opmerkingen:

Een reactie posten